Nieuw management gevraagd in de foodretail

Supermarkten zijn om meerdere redenen een zeer interessant onderdeel van het winkel landschap. Ze voorzien in een groot aantal primaire levensbehoeften en merken als eersten wat nieuwe trends in de samenleving zijn. Verder is het een sector die gewend is met geringe marges te werken.

Productlijnen

De kracht van de supermarkten, niet alleen in Nederland maar ook elders in de EU, is dat ze in staat zijn op meerdere borden tegelijk te schaken. Groente en fruit zijn wezenlijk anders dan zuivel of frisdranken. De smaak van de kopers kan voor elk van de productlijnen plotsklaps veranderen. Ophef, of nog erger terugroepacties, kunnen tot spontane kopersstakingen leiden. De impact van dergelijke incidenten op de omzet en lengte van de kassabon kan groot zijn. De sector weet dat en probeert daar ook maximaal bij te sturen. Bekende voorbeelden daarvan zijn de veranderingen van het aanbod in de landen of regio’s waar de koopkracht onder druk staat. Daar nemen de A-merken minder en de huismerken meer ruimte in. Het omgekeerde is ook het geval. In gebieden met meer koopkracht wordt het assortiment luxer.

Nieuwe concurrentie

De markt is daarbij complexer dan het bovengeschetste beeld. Concurrentie in de vorm van online bezorgers, Amerikaanse platformen en hyper regionaal of lokaal aanbod maakt het de supermarkten tegenwoordig ook steeds lastiger. De gevolgen daarvan worden inmiddels ook zichtbaarder. De grote ketens, in Nederland Albert Heijn voorop, zien de jaarlijkse omzetgroei terugvallen. AH heeft daarop gereageerd door meer kant en klaar of half klaren maaltijden in het assortiment op te nemen. Of dat een goede keuze is kan nog niet worden bepaald, de testfilialen zijn daarvoor nog te kort operationeel.

Duitsland

In het buitenland, en dan vooral in Duitsland, is de impact van de constant veranderende markt nog duidelijker zichtbaar. Daar worden supermarkt ketens nog steeds van de hand gedaan door eigenaren omdat ze de slagkracht en grootte missen om met de topgroep te kunnen concurreren, terwijl ze te groot zijn om zich als lokale spelers te kunnen positioneren. Actueel voorbeeld daarvan is de Real keten die te koop staat.

Meer er is nog een andere keten waar de stormbal is gehesen. Dat is Aldi Nord. De wellicht bekendste naam in het supermarktlandschap maakt zware tijden door. Integratie met de Aldi Süd organisatie voor een slagkrachtige inkoop moet daar het tij keren. Wat bijna voor onmogelijk werd gehouden is namelijk het geval: de omzet van Aldi Nord krimpt en er wordt verlies gemaakt.

Management skills

De analyses die hierover in de Duitse pers lopen uiteen op twee punten na. Men is verbaasd over de krimp en het gebrek aan management skills. Dat er ergens is geschreven dat Aldi Nord door de jarenlange focus op het drukken van de marges de boot dreigt te missen klinkt aannemelijk. Het type managers dat daarvoor nodig was, op zowel winkel- als hoofdkantoorniveau, is ongeschikt om op plotselinge noodzakelijke koerswijzigingen te reageren. Of zoals Das Handelsblatt het schreef: wat een bedrijf als Aldi Nord nodig heeft zijn strategen in plaats van uitvoerders.

Die opmerking kan een op een wordt gebruikt om de schijnbare trage reacties van partijen in andere sectoren te verklaren. Wat de krant ook zijdelings vermeld is dat strategen in dit soort bedrijven het zwaar hebben, omdat de top down manier van leiding geven te vaak gepaard gaat met een top die zelf vooral de koers uitzet op basis van successen uit het verleden.

Share: